Bieslook

Bieslook

Translate

woensdag 21 juni 2017

Start van de zomer

De zomer is weer hier! En dat betekent natuurlijk een frisse nieuwe look voor mijn blog. De langste dag is vandaag. Vanaf nu worden de dagen weer korter en de nachten langer. Maar voor we weer naar de donkere winter toe gaan, eerst hopelijk nog een warme zomer.

Zomerse overdaad

Vorige keer schreef ik al hoe mijn eigen tuin ontploft was met bloemen. Maar ook in de moestuin komen de planten nu goed op gang en kan ik veel oogsten. En het seizoen voor sommige planten loopt alweer op zijn einde. De rode bessen kan ik inmiddels oogsten. En ondanks dat ik bang was dat de verhuizing en de vorst van april schade hadden aangericht, blijkt de oogst wederom overweldigend te zijn. Ik wacht nog even met het oogsten van de zwarte bessen en de kruisbessen. Die hebben wel meer te lijden gehad van de vorst van april.

6 bakjes van anderhalve struik, nog twee-en-een-halve te gaan. 

De andere planten groeien ook als gekken. De zonnebloemen groeien flink en zijn inmiddels al groter dan ikzelf. Elvira kon het bijna niet geloven toen ik het vertelde. Dus toen moest ze zelf maar komen kijken.

De zonnebloem, vorige keer kwam hij tot haar laars

Inmiddels kan ik de Karmazyn tuinbonen van +Vreeken's Zaden ook oogsten. De bonen zien er inderdaad mooi roze uit. Gelukkig heb ik dit keer de moeite genomen om de bonen echt verspreid te zaaien, dus ik kan later nog weer wat oogsten. De Crimson Flowered tuinbonen, die ik heb gewonnen uit bonen van vorig jaar, groeien duidelijk langzamer en kan ik binnenkort ook oogsten.

Ze zijn echt roze!

Voor de Rabarber is het oogst seizoen ook wel voorbij. Een deel heb ik in blokjes gehakt en is de vriezer ingegaan. De rest gaat waarschijnlijk heel snel een compote en een taart in.

En voor andere groenten begint het seizoen nu pas. Ik heb ook een paar kleine witte courgettes kunnen oogsten en alvast wat broccoli. Die zijn samen met een beetje tuinbonen omgetoverd tot een heerlijke maaltijd van lentegroenten. Een heerlijke mosterd-ansjovis saus erbij is de beste begeleiding.  

zondag 11 juni 2017

De tuin ontploft

Vivian in de voortuin. 

Het is begin juni en dat betekent dat de tuin nu echt ontploft met groeiende en bloeiende dingen. In de winter en in het vroege voorjaar hadden we natuurlijk de dappere sneeuwklokjes en krokussen die hard hun best deden om de tuin een beetje op te vrolijken. Maar nu de lente op zijn einde loopt, gaan alle planten voluit om zich in de kijker te spelen.

De voortuin hebben we een paar jaar geleden onder handen genomen en nu, 4 jaar later, zijn de planten in zoverre hersteld van de verplanting en zijn ze zo flink gegroeid, dat de tuin er echt uitziet, zoals ik toen voor ogen had.

Vingerhoedskruid in de voortuin
Witte vingerhoedskruid

Zo had ik ooit een paar vingerhoedskruidplantjes gekocht, die nu na 4 jaar eindelijk zo ver zijn uitgezaaid dat ik echt van een border met vingerhoedskruid kan spreken. 

Border in de voortuin

En de andere planten in de border zijn eindelijk ook zo volwassen, dat de border echt goed gevuld is in de late lente. 

Clematis

En de clematis is zo groot, dat die nu ook flink opklimt tegen de balken van ons hek. Net als de zachtroze klimroos. En dat trekt ook weer flink wat bijen en vlinders aan.

Klaproos
Klaproos
En de klaprozen muteren vrolijk verder. De meesten blijven rood met een wit of zwart hart, maar ieder jaar zijn er toch een paar die voor een vreemde roze kleur kiezen, of juist wit en paars door elkaar hebben. En sommigen fantaseren er ineens extra blaadjes bij. 

Bieslook

In de achtertuin gaan de planten net zo wild te keer. Ieder jaar snoei ik de bieslook flink terug, maar daar trekt hij zich niets van aan en loopt iedere keer woester uit, met meer paarse bloembollen. 
  
Roze lupine
Paarse lupine





















De lupines groeien ook flink en geven ieder jaar meer bloemen, waar de bijen helemaal wild van worden. Ik had altijd begrepen dat het een tweejarige plant was, maar ze blijven jaar na jaar maar groeien.


Kattenkruid
Het kattenkruid snoei ik ook om het jaar flink terug, door hem op te graven en de wortelkluit te splitsen. De ene helft gaat de grond weer in en de andere helft naar een tuinier-vriendin. Maar toch probeert hij ieder jaar weer mijn tuin te overwoekeren. Gek genoeg komen er nooit katten op af.

Vlierbloesem
Roos

De rozen en vlier doen het ook ieder jaar beter. En van de vlier heb ik dit jaar nog een klein beetje heerlijke vlierbloesemsiroop gemaakt. Echt een aanrader. 

En in de moestuin gaat het net zo hard. Ik zal binnenkort de rode bessen moeten oogsten. De Rabarber kan straks voor een laatste keer geoogst worden en de eerste courgettes heb ik ook al gezien. 

maandag 5 juni 2017

Pendragon XLVIII - De Koning van Cornwall

Dit keer een aflevering vol intriges. In Cornwall is eindelijk weer een nieuwe koning, om de plaats van Idres en Mark in te nemen. En deze wil ook trouw zweren aan Arthur als Hoge Koning. Dat kan natuurlijk niet zonder allerlei ceremoniën voorbij gaan.

Bradwen Eenoog
Caulas van Salisbury
Eric van Burcombe
Gwenda van Berwick St. James
Ignaeus van Broughton (afwezig)

Vroege lente 515, Sarum, Salisbury

Earl Caulas en Sir Eric ontvangen bericht van hun mintreeltroupes, dat er weer een nieuwe Koning is in het Koninkrijk Cornwall. Het is Cador van Cornwall. Sir Caulas kent deze Cador nog wel. In het jaar 500 kwam hij Sir Cador tegen. Hij was toen een luitenant in het leger van Idres, Koning van Cornwall. Nadat Sir Caulas en Sir Ignaeus toen Koning Idres en Prins Mark verslagen hadden, suggereerde Sir Caulas dat Cador misschien een carrière moest nastreven in Cornwall. Hij heeft het kennelijk geschopt tot Koning. 
Cador was ook een neef van Koning Mark en via Ygrainne is hij kennelijk ook weer een neef van Arthur. Geheel westelijk Brittannië lijkt van neven aan elkaar te hangen. 

Cador, nu Koning van Cornwall.

Cador stuurt een boodschapper naar Earl Caulas. Hij wil graag trouw zweren aan Koning Arthur als Hoge Koning en daarvoor wil hij zich dit jaar bij Arthur in Silchester voegen. Mag hij dan door Salisbury rijden en is hij welkom in Sarum voor een overnachting? Sir Caulas heeft daar geen bezwaar tegen en hij organiseert een ontvangst voor deze Koning. 
Sir Cador heeft nog een neefje mee, ene Tristram van Lyonesse. Deze is momenteel een page aan het hof van Cador, maar zal op termijn schildknaap worden, over een jaar of twee. Sir Caulas zegt dat Tristram eventueel ook in Salisbury een schildknaap kan worden, dan leert hij meteen meer mensen kennen. En als dan jongetjes uit Salisbury en Devon in Cornwall schildknaap kunnen worden, zou dat een mooie ruil zijn. Cador stemt hiermee in.


Pinksteren, Silchester

Koning Cador en Earl Caulas arriveren met hun gevolg in Silchester. Aangezien Koning Arthur hier nu zijn hof houdt, barst Silchester uit zijn voegen. Koning Arthur reist natuurlijk met groot gevolg, maar Silchester is ook een flinke stad en Earl Ulric regeert vanuit hier over zijn graafschap. En ook hij heeft een groot gevolg natuurlijk. En wanneer de Hoge Koning ergens verblijft, trekt dat volk aan. Silchester barst uit zijn voegen en in de weiden rondom de stad heeft iedereen en zijn moeder een tent  opgezet. Het zou misschien handiger zijn, wanneer Arthur zijn eigen hofhouding zou inrichten ergens. 

Koning Cador zweert trouw aan Koning Arthur en dit is een mooie gelegenheid voor Koning Arthur om contact te hebben met al zijn andere vazallen. 

Ulric van Silchester
Leodegrance van Cameliard





















Koning Leodegrance is ook aanwezig. Uit dankbaarheid voor het feit dat Koning Arthur hem al twee keer is komen redden van een aanval op zijn koninkrijk, eerst in 510 en later in 512 nog eens, heeft hij nu een koningsgift meegenomen. Een oeroude, ronde tafel. Aan deze tafel zaten van oudsher de vazallen en adviseurs van de Koningen van Cameliard en nu wil hij hem aan Arthur geven, zodat deze daar ook aan kan zitten met zijn vazallen. En omdat de tafel rond is, zal er niemand aan het hoofd zitten en hoger of lager geplaatst zijn dan een ander.
Dankbaar accepteert Arthur deze grote gift. Het is werkelijk een magnifieke tafel. Er kunnen wel 150 ridders aanzitten. Om hier aan tafel te mogen zitten, zal een eer zijn die alleen is weggelegd voor de grootste ridders.

De ronde tafel

(Hmmm, als er ruimte moet zijn voor 150 ridders, hoe groot is deze tafel dan? Laten we er van uit gaan dat iedere ridder een stoel nodig heeft van 50 cm (gemiddelde breedte van IKEA Eetkamerstoelen) en er dan nog aan elke kant 10 cm nodig is om gemakkelijk te gaan staan en zitten. Dan vraagt iedere ridder 70 cm ruimte van de tafel. Dan heeft de tafel een omtrek van 150 x 70 cm =  10.500 cm = 105 m. Bij een omtrek van 105 m is de radius van de tafel 105 : (2x𝛑) = 16,5 m. Dat geeft een doorsnede van 16,5 x 2 = 33 m. Dat wordt flink schreeuwen dan, als je degene aan de andere kant van de tafel wil spreken. De oppervlakte van de tafel is dan 𝛑  x 16,5 x 16,5 = 855 vierkante meter.) 

Koning Arthur benoemt meteen een aantal mensen voor deze tafel. Als eerste natuurlijk zijn trouwste ridder, Sir Caulas. Dan Koningen Leodegrance, Cador en Alain van Escavalon. Verder ook Sir Gawaine, zijn neef. Dan ook Sir Bradwen, zijn beste vriend. Verder ook Sir Hector van Winterbourne Stoke, waar Arthur als jongetje een paar seizoenen verbleef, toen de Saksen plunderden in Salisbury

Earl Caulas wil dat Koning Arthur eens haast maakt met het benoemen van een aantal ridders, speciaal om de Koningin, zijn dochter, te beschermen. Arthur zegde dit bij zijn huwelijk in 512 toe, maar heeft nog geen beslissing genomen. Arthur besteedt deze taak uit aan zijn hofmeier, sir Gwenda. Sir Gwenda bedenkt dat een koningin hooguit 13 stoere ridders nodig heeft om haar te beschermen. Dit moeten natuurlijk wel de beste ridders van het land zijn, dus de ze moeten al lid zijn van de Ronde tafel of daar meteen aan toegevoegd worden.
Sir Gwenda stelt aan Arthur voor om te beginnen met Sir Gawaine van Lothian en Orkney, dat haalt wat politieke banden aan, Sir Bradwen, zijn beste vriend, Sir Eric, een zeer rijk ridder, Sir Griflet, haar eigen man, Sir Pellogres, oudste zoon van Sir Caulas, broer van de Koningin en dus zwager van Arthur en tot slot Sir Lamorak, zoon van Koning Pellinore. Dat zijn 6 ridders, de andere zeven kunnen binnenkort volgen. Koning Arthur is het eens met Vrouwe Gwenda en geeft de ridders ook het recht om de groene Annulet, het symbool van Tisbury en van zijn vrouw Clare, te voeren in hun schild.

Dan vraagt Sir Gwenda of zij nu dan ook vaart mag maken met het aantrekken van een aantal geschikte vrouwen voor haar academie van vrouwelijke ridders, wat Koning Arthur ook toezei tijdens zijn huwelijk. Koning Arthur geeft daar onmiddellijk toestemming voor. Meteen besluiten Gwen van Tisbury, Greetje van Steeple Langford, Gerwina van Berwick St. James en Evalina van Burcombe dat zij ook ridder willen worden net zoals Gwenda.

Nu alle formaliteiten geregeld zijn, is het tijd voor een feest. Sir Gwenda heeft flink uitgepakt natuurlijk voor een feest voor de Hoge Koning. Het hele kasteel van Hertog Ulric is vol met mensen en ook in de straten van Silchester zelf wordt feest gevierd door de lagere klassen. Sir Eric, Sir Bradwen en Sir Gwenda houden zich in deze avond en drinken alleen af en toe wat tafelbier (Temperate succes). Maar Sir Caulas wordt al een dagje ouder en laat zich niet meer tegenhouden door sociale conventies (Temperate fail). Hij drinkt lekker door en geeft op alles en iedereen commentaar.
Sir Eric probeert zijn romance met Guinevere voort te zetten. Hij probeert haar te vertellen wat hij voor haar voelt (Orate fail), maar dat gaat maar matig. Van schrik wil hij haar mee de dansvloer opnemen, maar hij struikelt over zijn eigen voeten, sleurt haar mee en valt samen op de dansvloer (Dance fumble). Iedereen kijkt naar hen. Sir Bradwen grijpt in en begeleidt Guinvere terug naar haar vader en raapt Sir ERic ook op van de grond. Sir Eric vindt dit zo genant dat hij niets meer durft deze avond. Samen met Sir Caulas verdrinkt hij zijn verdriet in bier (Amor Guinevere fail). 

Sir Bradwen daarentegen heeft meer succes. Hij flirt met Guinefach, die duidelijk meer zin heeft in een feestje dan haar zus. Sir Bradwen besluit om eens echt feest te vieren en neemt haar mee het kasteel uit en Silchester in, ze gaan slummen! De bevolking van Silchester haalt het niet in zijn hoofd om een dronken ridder lastig te vallen, dus Bradwen heeft een prima avond in de poelen des verderfs van Silchester (Folklore fail, gaming succes).

Sir Gwenda zit dan een groep vrouwen in het kasteel die duidelijk geen dames zijn. Na wat discrete woorden met wat bewakers, worden deze vrouwen weer naar buiten geescorteerd, waar ze thuishoren. Dan treft ze Sir Sagramore, een Byzantijnse ridder. Deze ridder komt uit het verre Byzantium en heeft gehoord van de nieuwe Koning op het mistige eiland. En hij is erg onder de indruk van wat de barbaren hier aan de rand van de wereld toch maar voor elkaar krijgen. Vooral de roetvegen op de dakbalken vindt hij erg authentiek!
Dit is natuurlijk helemaal tegen het zere been van Sir Gwenda die zich kapot heeft gewerkt om een fantastisch feest te organiseren voor haar Hoge Koning! Na wat vinnige woorden over en weer zal er de volgende dag een duel volgen tussen Sir Gwenda en Sir Sagramore le Desirous.

Sir Sagramore le Desirous,
een arrogante Byzantijnse ridder

De volgende morgen treffen Sir Gwenda en Sir Sagramore elkaar op het toernooiveld, onder de ogen van vele ridders en notabelen. Inmiddels zijn de regels voor een duel tussen ridders wat aangescherpt, er mag niet meer met echte wapens gevochten worden, sinds de strijd tussen Sir Eliot en Sir Gilbert in 500.
Sir Gwenda en Sir Sagramore staan tegenover elkaar, ieder op hun eigen paard met een grote lans. De omstanders houden hun adem in. Dan stormen zij op elkaar af. Sir Gwenda is natuurlijk goed in wat zij doet en plaatst een voltreffer op de borst van Sir Sagramore. Hij wankelt maar valt niet. Weer stormen zij op elkaar af. En weer weet Sir Gwenda sir Sagramore goed te raken, maar zijn wapenrusting vangt de klappen op. Voor een derde maal stormen de ridders op elkaar af. Ook dit keer weer Sir Gwenda een klap te geven aan Sir Sagramore, maar hij valt nog steeds niet. Zit er dan misschien toch een waarheid in zijn harde woorden?
Terwijl de twijfel toeslaat, slaat Sir Sagramore ook toe. En nogmaals! Sir Gwenda vliegt uit haar zadel en blijft bewusteloos liggen. Heeft Sir Sagramore dan toch gelijk en is het tijd dat Koning Arthur eens met marmer gaat werken?

Tijdens dit duel komt Sir Bradwen ook eens aanzetten. Hij werd die morgen wakker in een hem verder onbekende boerenhut, in de armen van Guinefach. Hij vermoedt dat dit wel voor enige problemen zal zorgen, aangezien hij eerder ook al werd beschuldigd van het onteren van de dochter van een vazal en steunpilaar van zijn Koning en vriend.
Inderdaad, Koning Leodegrance is woedend op zijn dochter en op Sir Bradwen. Hij staat erop dat er dit keer getrouwd wordt. En anders moet God maar beslissen wie hier gelijk heeft, wanneer Bradwen in het strijdperk treedt tegen de Kampioen van Cameliard! Sir Bradwen claimt ongetrouwd te zijn en prima te kunnen trouwen met Guinefach (Deceitful critical). Sir Caulas en Koning Arthur zijn stomverbaasd dat Sir Bradwen dit claimt. Zij kennen Taxus en weten dat zij een min of meer onsterfelijke elf is. Bradwen is getrouwd.

Dan volgt een duel. Zonder al te veel problemen verslaat Sir Bradwen de kampioen van Cameliard. Daarmee toont hij voor de ogen van het hele hof van Koning Arthur aan dat hij deze avond vrouwe Guinefach niet onteert heeft. Eenieder die iets anders beweert is daarmee een liegende hond. Niemand is een liegende hond...
Dan besluit Bradwen om alsnog maar het juiste te doen. Nog steeds in zijn bebloede harnas loopt hij naar Guinefach en vraagt of zij alsnog met hem wil trouwen. Aangezien ze verder weinig andere opties heeft, zegt zij toe. Even later trouwen zij in een heidense ceremonie. Wanneer Taxus hier achter komt, kan dit alleen maar eindigen in tranen.


Hoogzomer, Silchester

Tijdens weer een feest meldt zich Sir Ablamor van de Moerassen. Hij heeft een dode vrouw bij zich en hij vraagt om gerechtigheid van zijn koning, Arthur. Dan vertelt hij zijn verhaal. Sir Gawaine was aan het jagen op het land van Sir Ablamor, zonder diens toestemming. Toen Sir Ablamor Sir Gawaine hierop aansprak, werd deze woest en viel Sir Ablamor aan. Zijn vrouwe, Nola, wierp zich in de strijd om Sir Ablamor te beschermen toen sloeg Sir Gawaine haar dood. En vraagt Sir Ablamor gerechtigheid van Koning Arthur. 

Sir Gawaine van Lothian en Orkney

Het hele hof is geschokt door dit vreselijke verhaal. Even later meldt ook een berouwvolle Sir Gawaine zich. Hij bevestigd het verhaal van Sir Ablamor. Hij vult dat zelfs nog aan. Toen Sir Ablamor bewusteloos op de grond lag en zijn Vrouwe Nola dood daarnaast, wilden zijn mannen hem doden uit wraak. Maar de vrouwen in het gezelschap van Sir Ablamor stonden erop dat zij dit niet deden en dat Sir Gawaine, zich als ridder van de Koningin bij de Hoge Koningin moest melden en haar straf moest ondergaan. Dus nu vraagt hij Koningin Clare om een uitspraak te doen. Hij zal zich onderwerpen aan iedere straf die zij oplegt. De Koningin denkt even na en zegt dan: 
"Sir Gawaine, je hebt een grove misdaad begaan, niet tegen een vrouw, maar tegen alle vrouwen. En ik zeg je nu, namens alle vrouwen, vanaf deze dag mag je geen enkele vrouw meer kwaad doen en moet je altijd alle vrouwen, hoog of laag respect betonen." Snikkend stemt Sir Gawaine in met deze straf. 

Winterphase 515 / 516

Sir Caulas krijgt een zoon, maar zijn vrouw Dahut sterft in het kraambed. Hij noemt zijn zoon Darcy en gaat weer op zoek naar een nieuwe vrouw. 

De verwondingen die Sir Gwenda opliep tijdens het gevecht met Sir Sagramore zorgen voor haar dood in het kraambed. Zij sterft en haar kind ook. Sir Griflet blijft alleen achter. Is het wel een goed idee om vrouwelijk ridders ook te laten huwen?
En nu Gwenda de laatste jaren zoveel tijd doorbracht aan het hof van Arthur, wordt er gestookt onder haar eigen ridders. Eentje besluit Berwick St. James te verlaten en zich aan te sluiten bij Stapleford. Hopelijk zal een nieuwe heer in Berwick St. James zorgen voor een nieuwe discipline. 

Sir Bradwen krijgt een dochter bij zijn vrouw Guinefach, zij noemen haar Leah. Ondertussen heeft zijn eerste vrouw Taxus er lucht van gekregen dat hij meerdere keren heeft aangegeven niet getrouwd te zijn. Zij neemt hem op zijn woord, verlaat hem, huwt een elfenprins en neemt haar kinderen bij Bradwen mee naar het rijk van de elfen. 

In de familie van Sir Eric krijgt zijn jongere broer Edward, die vervloekt leek te zijn, een dochter, hij noemt haar Edna. 

zondag 4 juni 2017

Vlierbloesemlimonade

De moestuin begint inmiddels wat op te leveren en een van de dingen die ik dit jaar wilde proberen was een siroop te maken van vlierbloesem.

Vlierbloesem

Toen ik een paar jaar geleden een moestuin kreeg, heb ik mijn achtertuin opnieuw ingericht en ook een vlier geplaatst. Daar heb ik in de afgelopen jaren al lol van gehad, ik maakte vlierbessenvodka van de bessen. Maar ik had steeds maar niet genoeg bloesemschermen om ook daar iets mee te doen. Als ik vlierbloesemsiroop nodig had, kocht ik dat. Maar dit jaar was alles anders. De vlier is flink gegroeid en afgelopen week waren er flink wat bloemenschermen open.

siroop, 350 ml maar.

Dus ik heb de schermpjes afgeknipt (niet alles, anders heb ik straks geen bessen meer). En even op internet gezocht naar recepten om siroop te maken. Het is vrij eenvoudig en er zijn verschillende variaties.

Benodigdheden:
  • trossen vlierbloesems
  • citroen
  • suiker
  • water
Bereiding: 
  • Knip de trossen af, en schud de beestjes er zachtjes uit. haal dan zoveel mogelijk van de steeltjes weg en laat de bloesems in een kom vallen. 
  • overgiet de bloesems in de kom met zoveel water dat ze net onderstaan. Laat een nachtje trekken. 
  • zeef de bloesems uit het water door netel doek. 
  • Breng het gezeefde water aan de kook. Eventueel met wat citroen (ik schilde eerst de citroen, en hakte daarna de rest in stukken, alles ging in het water). 
  • Wanneer het water kookt, voeg dan de suiker toe. De meeste recepten zeggen iets over 1 kg suiker voor 1 L water. Maar ik gebruikte veel minder. 
  • Laat alles een minuut of 10 koken en giet dan de siroop door een zeeg in een gesteriliseerde fles. 
Je kan er nog voor kiezen om de citroen een nacht mee te laten trekken met de bloesems. Of juist de bloesems overgieten met kokend water en dat te laten trekken. Sommige mensen laten ook andere kruiden of bloemen meetrekken met de vlierbloesems. 

In ieder geval, dit leverde me een kleine beetje heerlijke siroop op. We hebben al gemengd met water, Spa Rood en witte wijn. En alles is even lekker. Volgend jaar zal ik zeker meer oogsten van mijn eigen vlier en van de vlierbomen die her en der in parken in mijn buurt staan. 

Jum! 

zaterdag 3 juni 2017

Hete spellendag

Hemelvaart is weer voorbij en dat betekent: Spellendag! Afgelopen vrijdag was het weer zover. Vivian werd in de morgen naar het Kinderdagverblijf gebracht, Francis en Elvira werden geprest om boodschappen te doen met +Sander, terwijl ik opruimde. Er was niet zo heel veel te doen, want het huis was nog redelijk netjes van het verjaardagsfeest van de Sander een week eerder, een Sander had toen ook al heel handig een flinke voorraad van van alles ingeslagen.
Dus om 2 uur zaten we klaar om gasten te ontvangen om spellen te spelen op wat beloofde een bloedhete dag te worden. En al snel ging de deurbel.

Wings of war wordt uitgelegd aan betrokken spelers. 

Eerst twee vriendinnen van Elvira, die ook graag een spelletje spelen. Sander begeleidde hen bij een rondje Potion Explosion. Even later kwam ook vriend +N binnen met zijn dochter en ook vrienden +R en +S met kinderen +M en E. kwamen aanzetten. Vriend N. had Wings of War meegenomen en dat werd nog even fanatiek gespeeld, ook door een aantal kinderen.

Francis en M zijn dikke vrienden, dus die verdwenen al snel samen naar buiten om te spelen in het warme weer. Ook Elvira en haar vriendinnen gingen erop uit met E, naar een speeltuintje bij ons in de buurt.

Inmiddels was vriend +J, vriend +D en vriendin +R ook binnengekomen (met een gast), dus het werd snel voller. Maar we haalden 30 Seconds uit de kast en speelden vrolijk verder. 30 seconds is zo een luchtige pary-game dat mensen die het even druk hadden met eten koken of peuters van het kinderdagverblijf halen, makkelijk even uit konden stappen en zich konden laten vervangen door anderen.

Daarna was het tijd voor een hapje eten. Ik had gezorgd voor een vegetarische tomatensoep, vriend J. had zeer zeer pikante spiesjes mee en vriendin S had gezorgd voor een heerlijke rijstsalade. Maar er waren ook mensen met allerlei lekkere olijven, gevulde druivenbladeren en ander lekkers. Dus we konden onze buikjes rond eten.

In de avond vertrokken de meeste kinderen, maar die van ons wilden natuurlijk niet naar bed. Vooral de jongste bleef het langste wakker. Maar wij kwamen de tijd wel door met Codenames pictures, 5 minute dungeon en een virtuele versie van Keep talking and nobody explodes.

Uiteindelijk vond ik het om half twaalf wel mooi geweest en rolde ik mijn bedje in. Beneden speelde Sander nog even door en zwaaide toen ook de mensen uit. De volgende dag werden de kinderen toch wel erg laat wakker.

En we hebben nog tot en met maandag gegeten van de restjes eten.

En wat hebben we al een hoop spellendagen gehad!
Kerst 2007
Kerst 2009
Hemelvaart 2011
Kerst 2011
Hemelvaart 2012
Kerst 2012
Hemelvaart 2013
Kerst 2013
Hemelvaart 2014
Kerst 2014
Hemelvaart 2015
Kerst 2015
Hemelvaart 2016
Kerst 2016

zaterdag 27 mei 2017

Kinderen van Moeder Aarde

Deze maand wilde ik eens echt een kinderboek bespreken. "Kinderen van Moeder Aarde" van Thea Beckman.

Kinderen van Moeder Aarde. 

Kinderen van Moeder Aarde is geschreven in 1985. Het boek kreeg twee vervolgen, Het Helse Paradijs uit 1987 en het Gulden Vlies van Thule uit 1989. Ik heb de trilogie in mijn kast staan en het is inmiddels al verschillende keren meeverhuisd, dus het is wel een blijvertje. Onlangs hebben we het voorgelezen aan de kinderen, die het ook een erg mooi boek vonden. Reden genoeg om het zelf ook weer eens ter hand te nemen en te bekijken wat ik er nu nog van vindt.

Indruk toen

Toen Kinderen van Moeder Aarde verscheen was ik 8, de druk die ik heb was uit 1989, dus toen was ik 12. Het maakte toen een hoop indruk op mij. Ik was helemaal weg van de nobele, lieve Thulenen die in vrede samenleefden met de natuur en de diertjes. En ik vond de Badeners die altijd alles wilden oplossen met geweld maar vreselijk stom. 

Bespreking

Het boek is ingedeeld in 5 delen, die elk weer verschillende hoofdstukken kennen. Ik bespreek het hier per deel, anders duurt het allemaal zo lang. 

De Grote Ramp

Dit gedeelte is een soort voorwoord en de situatie wordt geschetst. Er heeft een Derde Wereldoorlog plaatsgevonden. Op uiterst cynische wijze beschrijft Thea Beckman hoe het volk werd klaargestoomd voor een Derde Wereldoorlog, maar vooral voor de welvaart die daarna zou komen. En de oorlog zou dan mooi als een complex stads-saneringsprogramma kunnen dienen. 
Maar het loopt natuurlijk anders. Eerst raken een paar kleine naties slaags, de eerste A-Bommen worden afgevuurd, de spanning loopt op en dan bestrijden de VS en de Sovjet Unie elkaar rechtstreeks met A bommen. En een van die krengen valt in een vulkaan, waardoor er schokgolven ontstaan die ook de kern van de aarde ingaan. Er ontstaan aardbevingen en vulkaanuitbarstingen en andere natuurrampen, door het stof ontstaat een langdurige winter. 
De aarde slaat zelfs volledig uit het lood en de polen verplaatsen zich. En de ijskap van Groenland smolt en de piepkleine bevolking aldaar wist weer op te krabbelen. 

Thea Beckman heeft zelf de Tweede Wereldoorlog meegemaakt als oudere tiener en dit boek is natuurlijk midden in de jaren tachtig geschreven, toen we een toename van spanningen in de Koude Oorlog zagen en plaatsing van kernwapens in Nederland, dus alle angsten uit dit tijd komen in een keer naar voren in deze introductie. 
Een paar andere dingen vielen mij ook op. De mensen op Groenland waren voor de start van WOIII met 50.000, een vrij kleine genetische basis. Die wordt nog verder teruggedrongen tot enkele duizenden door de chaos tijdens WOIII en de jaren erna. Dan worden er kennelijk veel kinderen met misvormingen geboren (waarschijnlijk als gevolg van straling). Dus...hoeveel voorouders zijn er eigenlijk op Groenland?
Tot slot, Groenland is bedekt met ijskappen en weinig plantenleven. Waar komt alle variëteit in leven vandaan op het Groenland dat we in dit boek leren kennen. Het is nog niet zo heel makkelijk om een ecosysteem op te zetten


Deel 1: De Thulenen

In dit deel worden de Thuleense hoofdpersonen geïntroduceerd en wordt de samenleving van de Thule geschetst. 
Het verhaal begint met Christian. Hij is zoon van Armina-dottir, de Konega, de leidster van het land. Hij is een jaar of 13 en verliefd op een meisje, Thura. Zij is wat ouder dan hij. Christian denkt ook terug aan zijn vader Rajo, die een jaar of drie eerder vertrokken is, na een ruzie met zijn vrouw Armina. Verder heeft Christian nog een tante, Hannah, de zuster van Armina. Met haar man Anouk heeft zij een dochtertje Berthe. 
Christian is inmiddels bijna 14 en hij zal keuzes moeten maken. Hij zal naar de universiteit van Frederiksborg gaan, waar hij wil doorleren voor Sjamana, een soort arts voor mensen en dieren. Ook zal hij, als hij wat ouder is, kennis gaan maken met verre verwanten van hem. Het is de wet dat hij een van zijn verre verwanten verkiest als zijn echtgenote. Dan komt het einde van de zomer en de Konega familie keert terug naar de hoofdstad Gothab

Halverwege de reis komt het gezelschap door de stad Holtak. Daar treft Christian zijn doodgewaande vader. Zij praten over wat er is voorgevallen, waardoor zijn vader vond dat hij moest vertrekken. Dan blijkt dat Rajo onbesuisd is. Hij was verantwoordelijk voor de dood van Christians oudere zuster, die Konega had moeten worden na haar moeder, hij voer uit in een storm en veroorzaakte zo de dood van iemand die hem moest komen redden, hij doodde een beer, misschien nog wel de ergste zonde in Thule. Verder stelt Rajo allerlei vraagtekens bij de inrichting van de Thuleense samenleving. In verwarring laat hij Christian weer achter. Vanaf nu begint ook Christian allerlei vraagtekens te plaatsen bij de vanzelfsprekende uitgangspunten van de Thuleense cultuur.  

Eenmaal aangekomen in Gothab gaat Christian door naar Fredriksborg, waar hij zijn vervolgopleiding zal volgen. Hij woont bij zijn tante Hannah-dottir een oom Anouk. Omdat hij jonger is dan zijn klasgenoten en niet bij hen woont, heeft hij niet veel aansluiting met hem en is hij best eenzaam. Maar dan blijkt dat Thura ook studeert in Frederiksborg. Zij wil zee-kapitein worden. Nu Christian ouder wordt, wordt hun relatie ook gecompliceerder. De verliefde gevoelens gaan niet weg, maar beiden zijn zich bewust van de verplichtingen van een Konega-zoon. 
Christian heeft een confronterend gesprek met zijn moeder over zijn vader. Hij kan niet begrijpen waarom zijn moeder accepteert dat zijn vader bij hen wegblijft. Bovendien lijkt zij te voorvoelen dat er gevaar dreigt voor Thule. 

Christian wordt ouder en vergezeld zijn tante Hannah-Dottir op reizen door het land. Zo leert hij het land en de mensen kennen, in voorbereiding op zijn latere functie. Bovendien kan hij zo andere leden van de dottir-familie leren kennen om zijn toekomstige bruid te selecteren. Zo ontmoet hij bijvoorbeeld Helga, de zuster van zijn vader. 

Het gevaar dat Armina-dottir voorvoelde, komt en gaat. De eerste keer dat ze het voelde was toen Christian 6 was (10 jaar eerder). En nu voorvoelt zij weer gevaar. Vandaar dat zij dit jaar in hoofdstad Gothab blijft, om het naderende gevaar het hoofd te bieden. 

Dit deel schetst ook de samenleving van Thule. In Thule zijn vrouwen de dominante gender. Alleen vrouwen kunnen staatshoofd worden of leidinggevende functies vervullen. Verder vereren zij ook Moeder Aarde als bron van alle leven. Mannen worden gezien als te gewelddadig en impulsief om te kunnen vertrouwen met verantwoordelijke taken. Zo is de Grote Ramp tenslotte ook veroorzaakt. 
Omdat Moeder Aarde wordt gezien als bron van alle leven, heeft iedereen ook veel respect voor alle leven. Alle beslissingen worden genomen met niet alleen het menselijk belang voor ogen, maar ook dat van de planten en de dieren die ook met de gevolgen van die beslissingen moeten leven. 
Dit geeft ook wel conflicten. Niet alle mannen kunnen zich hierbij neerleggen en in sommige vakgebieden, waar meer risico's zijn, hebben mannen soms toch een leidinggevende functie. 

Bij een tweede keer lezen geeft dit deel toch wel een vreemde indruk. De omkering van de machtsverhouding tussen mannen en vrouwen is grappig en stemt tot nadenken, maar ook in 1985 niet heel vernieuwend. En als je beter kijkt zie je toch wat vreemde dingen. 
Geïnstitutionaliseerd seksisme: Mannen zijn bij wet verboden om leidinggevende of bestuursfuncties te vervullen. De Nederlandse samenleving kende in 1985 natuurlijk seksisme (en nu nog steeds), maar het was niet bij wet vastgelegd dat vrouwen geen leidinggevende of (politieke) bestuursfuncties mochten vervullen. 
Staatsvorm: Thule is geen democratie, maar een monarchie of misschien oligarchie. Alleen vrouwelijke afstammelingen van Sigrid Helgadottir, een zeevaardster uit Yselan (Ijsland), die handel kwam drijven en de verschillende gemeenschappen tot een natie smeedde. mogen regeren. Verder hebben de burgers nauwelijks inspraak, er is geen duidelijke manier waarop burgers invloed uit kunnen oefenen op beleid (en het is duidelijk dat Rajo niet de enige is, die het niet eens is met het geïnstitutionaliseerd seksisme).  
Geïnstitutionaliseerd Racisme: De afstammelingen van Sigrid Helgadottir zijn allemaal groot en blond. Ook worden zij gezien (het is niet zeker of dat ook echt zo is) als slimmer en moreel hoogstaander dan gewone Thulenen. Vandaar dat alleen zij geschikt zijn om te kunnen regeren. En alleen zij komen in aanmerking voor de positie van Konega.  
Armoede: Het leven in Thule is nog steeds zwaar. Christian heeft het makkelijk, maar Thura vist om haar gezin bestaande uit haar vader en volwassen broer meer eten te kunnen geven. Anders eten ze gerstekoeken en eieren (of misschien schapenvlees), en geen groenten. 

Deel 2: De Badeners

In dit deel worden de gebeurtenissen in Europa geschetst en worden de Badense hoofdpersonen geïntroduceerd en de Badense cultuur beschreven.
In Europa hebben mensen ook de Grote Ramp overleefd. Maar zij hebben een andere insteek dan de Thulenen, zij herinneren zich nog de beschaving van Europa, en voeren al snel weer strijd met elkaar. In het voormalige Zwitserland stuiten de mensen op de goudkluizen van Zurich en Bern en met dat goud verwerven zij zich een machtspositie in Europa. En al snel wordt er een Koninkrijk met Kerkelijke steun opgericht, waar militarisme hoog in het vaandel staat.
De Badeners zijn wel erg ondernemend. Al snel onderwerpen zij heel Europa aan hun macht. Dan maken zij kennis met de Britten. En dan willen zij nog verder de wereld in trekken. Ze weten door middel van oude atlassen van het bestaan van Groenland en willen het inlijven. 

De eerste poging strandt in Merika (de eerste keer dat Armina-Dottir haar voorgevoelens kreeg), waar nu alleen woeste wilden wonen. Maar 10 jaar later wordt er een tweede expeditie uitgerust onder leiding van Professor Kunz en Kapitein Semmel. Deze tweede poging heeft meer succes en de Badenfelder komt aan in Julianhab. Dat leidt al meteen tot een cultuurschok. De Badeners vaardigen mannen af om de belangrijke zaken te regelen en ze krijgen alleen vrouwen te spreken. Ze varen verder naar Gothab om daar de Konega te ontmoeten. Onderweg krijgen de Badeners een beeld van de rijkdom van Thule en ze zien de eenvoudige mensen en denken dat ze dit gebied makkelijk kunnen veroveren aan hun rijk toe kunnen voegen.
Armina-dottir en de leden van de Vrouwenraad vertrouwen de Badeners niet en zien vooral de agressie en hebzucht die zij meenemen. Maar veel leden van de Vrouwenraad hebben andere verplichtingen en zien de Badeners ook niet als grote bedreiging. De leden vertrekken naar hun eigen gewesten en geven Armina-dottir volmacht om te handelen hoe zij goeddunkt. Christian is wat meer onder de indruk van hen en van hun ondernemingszin. Hij wil meer over hen te weten komen. Van zijn moeder krijgt hij toestemming om de Badeners te onderzoeken en dat doet hij samen met zijn vriendin Thura.
En terwijl Christian onderzoek doet naar de Badeners, doen de Badeners in de vorm van Professor Kunz ook onderzoek naar de Thulenen. En zij zijn heel verbaasd door wat zij horen over de staatsinrichting, de omgangsvormen en de cultuur van de Thulenen.

De Badeners zijn een soort Nazi's. Ze komen uit Zwitserland, hebben geld en religie herontdekt, zijn oorlogszuchtig en hun staatsvorm is een monarchie. Verder zijn ze een soort roofstaat, altijd veroveren ze nieuwe gebieden om hun economie draaiende te houden. Zij bezien de wereld als een wingewest, waar zij kunnen halen wat ze nodig hebben, zonder na te hoeven denken over de gevolgen, die kunnen ze zich met geweld van het lijf houden. 
Er wordt geen tijd genomen om echt de focus te leggen op één van de Badeners, waardoor ik als lezer minder een band met ze krijg. Ze zijn tenslotte de slechteriken. 

Maar ook over Thule komen we meer te weten en ik blijf het vreemd vinden. 
Economie: Er worden geen belastingen geheven en geld wordt alleen gebruikt wanneer er geen ruilmiddelen zijn. Dus Thule is eigenlijk een economie van ruilhandel, waarbij geld alleen gebruikt wordt wanneer ruilhandel niet praktisch of mogelijk is. 
Staatsinrichting: Alleen de Konega en haar zusters zijn betrokken bij het leiden van het land. De andere Dottir-vrouwen zijn handelaarsters en bedrijfsleidsters. Zij zijn vooral actief in de buitenlandse handel met Yselân en Kanada, het geld dat zij daarmee verdienen, geven zij weer aan de Konega, die er weer haar ambtenarenapparaat van onderhoudt. 
Hiermee is Thule een soort familie-onderneming geworden. Alleen de Dottirs doen aan handel op een schaal dat geld interessant wordt, dit is ook de enige manier waarop geld de economie inkomt en mensen betaald worden voor hun diensten. En ze hebben ook bijna alle politieke macht in handen. 

Hoeveel Dottir vrouwen zouden er inmiddels zijn? Sigrid Helgadottir kwam 612 jaar geleden aan in Thule. Er vanuit gaande dat de generatietijd voor Thulenen ongeveer 25 is, zijn er ongeveer 24 generaties geweest sinds Sigrid Helgadottir. Als we er dan ook van uitgaan dat iedereen twee kinderen krijgt, zouden er inmiddels 2^24 = 16 miljoen afstammelingen van Sigrid, waarvan 8 miljoen een vrouw die de dottir-titel mag voeren. Dat zijn best veel mensen.  

Verder zijn de leden van de Vrouwenraad de vertegenwoordigsters van de verschillende gewesten van Thule. Deze worden door de bevolking van de gewesten verkozen, mannen zijn bij wet verboden zich niet verkiesbaar te stellen. Deze verkiezing wordt puur gedaan op geschiktheid en niet op beloften die de kandidaten doen of een achterban waar zij zich op beroepen. Het blijft een beetje onduidelijk waar de geschiktheid van de kandidaten uit zou kunnen blijken of hoe de kiezers de kandidaten met elkaar zouden kunnen vergelijken. 
Later blijkt dat de Vrouwenraad de Konega adviseert en zij kunnen eventueel een beslissing van de Konega tegenhouden of forceren. Maar tijdens deze crisis wil Armina-dottir dat iedere vrouw die vertrekt naar haar eigen gewest haar een volmacht geeft te handelen zoals zij goeddunkt.   

Tot slot wil ik hier heel even de tijd nemen om te zeggen hoe makkelijk Thea Beckman het heeft over seks in dit kinderboek. De matrozen van de Badenfelder willen van boord om vrouwen te ontmoeten voor seks, ze kunnen geen bordelen vinden en vallen daarom Thuleense vrouwen lastig, wat natuurlijk verkeerd afloopt. Ik had even niet verwacht een woord als bordeel en hints van seksuele uitbuiting van vrouwen aan te treffen in een boek dat gericht was op kinderen van een jaar op 12. 

Deel 3: De ontdekkingstocht

De Badeners willen meer te weten komen over het binnenland van Thule en willen een expeditie uitvoeren. Maar ze willen ook een gids. Ze besluiten om Christian te ontvoeren, dan kan hij als gids en gijzelaar dienen. Professor Kunz, Luitenant Kolbe en 3 mariniers vertrekken samen met Christian. Hij leidt hen via de Fjorelrivier naar het Fjorelgebergte, een onherbergzaam gedeelte van Thule. Hij leerde van zijn tante, Hannah-dottir, dat je mensen het beste leert kennen, wanneer je met hen door de wildernis trekt.
Christian legt de Badeners ook meer uit over de Thuleense samenleving waar alles gedeeld wordt. En hij is diep beledigt wanneer de Badeners suggereren dat Thulenen zouden kunnen stelen of dat sommigen zich meer toe eigenen dan wat hen toekomt.
Tijdens de reis wordt Christian geconfronteerd met het gewelddadige gedrag van de Badeners. Wild, gevogelte en vis wordt gedood voor de pot, de spanningen tussen de Badeners lopen op, hebzucht komt naar voren wanneer er over goud gesproken wordt.

Ondertussen in Gothab zoeken de Thulenen en Badeners wat meer toenadering tot elkaar en een eenvoudige Badense matroos krijgt kennis aan een Thuleens weefstertje.

De verhoudingen tussen de Badeners gaan hard achteruit in de wildernis. Eerst valt er een man in de woest kolkende rivier, dan valt er een van een rots die daarna gedood wordt door Luitenant Kolbe, tot grote schrik van Christian. Dan ontdekt Christian ook een hardheid in zichzelf. Hij geeft minder en minder om de Badeners en kan hun lijden zonder al te veel problemen aanzien.
Uiteindelijk blijkt dat de Badeners nooit helemaal zonder Thuleense supervisie door het achterland struinden. Wanneer zij een beer willen doden grijpt Hannah-dottir en een stel woudlopers eindelijk in. Christian wordt gered en opgelapt.
Een van de redders blijkt ook zijn vader Rajo te zijn (uit deel 1). Terwijl de Badeners opgelapt worden, gaat Christian met zijn vader vooruit naar Kulus, waar ook de Konega wacht. Daar blijkt Armina-dottir op het schip waar Thura Leerling-kapitein is, al te wachten op haar zoon. Ze is verrast om ook haar echtgenoot weer aan te treffen.

De Badeners hebben nog hun lesje niet geleerd en proberen de Konega en haar familie te overvallen op het zeilschip dat iedereen weer terug naar Gothab zou moeten brengen. Zij hopen zo met het schip terug te kunnen zeilen naar het Badense rijk.

In de wildernis kunnen de Badeners hun ware aard niet meer verbergen. Ze zijn belust op winst en willen dat ten koste van alles en iedereen behalen. Christian vergelijkt hen met de barbaarse Merikanen die ten zuiden van Kanada wonen. Maar ook Christian blijkt onder zijn zachte, meegaande uiterlijk toch een buitengewoon harde kern te hebben. Hoe meer hij ziet van de Badeners, hoe minder het hem bevalt en hoe makkelijker hij hen laat lijden, door het niet voor te bereiden op het weer of de natuurlijke omgeving. 

We leren ook weer meer over de Thuleense samenleving. De economie blijkt gebaseerd te zijn op een soort verregaand, primitief communisme. Iedereen bezit alles, en tegelijkertijd is alles ook van de Konega. Er zijn gemeenschappelijke voorzieningen voor iedereen beschikbaar en iedereen voelt zich ook verantwoordelijk voor het onderhoud van die voorzieningen, er lijkt geen tragedy of the commons te zijn. 


Deel 4: De strijd om de Badenfelder

De expeditie is weer teruggekeerd naar Gothab en het is iedereen nu wel duidelijk dat de Badeners op geen enkele manier te vertrouwen zijn. Maar de Badeners hebben het ook wel gehad met Thule. Ze weten nu dat het een rijk land is, een uitstekende aanwinst voor het Badense rijk. Dus hun missie is klaar, ze moeten terug naar het Badense rijk om verslag te doen. 
Maar de matroos die in deel 4 kennis kreeg aan het weefstertje wil niet vertrekken en hij deserteert. Vandaar dat de Thulenen weten van de plannen van de Badeners om te vertrekken. De Thulenen kunnen dat niet toestaan, want binnen een paar maanden zouden de Badeners met hun hele vloot terugkeren naar Thule en daar zouden de Thulenen niet tegen bestand zijn. Dus ze moeten een list verzinnen om de Badeners in Thule te houden, hun schip moet vernietigd worden.
Met een hoop manipulatie en een beetje springstof lukt het de Thulenen om het schip van de Badeners te vernielen, waardoor ze niet meer kunnen vertrekken.

In dit gedeelte zien we de meedogenloze kant van de Thulenen. Ondanks dat ze geen geweld gebruiken, weten ze toch de Badeners te manipuleren met hun liefde voor kinderen en weten de Thulenen de achterdocht van de Badeners tegen hen te gebruiken. En zo worden een stuk of 50 mannen veroordeeld om een nieuw leven te starten in een voor hen vreemde omgeving.

Deel 5: Vechten voor de liefde

De Badense dreiging is voorlopig verslagen, maar de politieke spanningen in Thule zijn nog niet opgelost. Christian mag nog altijd niet trouwen met Thura, op wie hij inmiddels al een jaar of 5 verliefd is. Daarnaast hebben mannen nog steeds niet op een legale manier inspraak in de beleidsontwikkeling van Thule.
De Vrouwenraad komt weer bijeen en zij worden geïnformeerd over de Badense dreiging. Rajo en Anouk (de man van Hannah-dottir), Christian en Thura besluiten om, tegen de regels in, deze vergadering bij te wonen. Een van de dingen die ze willen wijzigen is het feit dat Christian met een Dottir-vrouw moet trouwen en dat hij met Thura wil trouwen. Hij dreigt hen met het feit dat als hij niet mag trouwen met Thura, hij dat toch zal doen en dan moeten ze maar iemand anders vinden voor de opvolging van Konega.
Armina-dottir steunt haar zoon in zijn partnerkeus. Zij heeft in de afgelopen zomer gezien dat Thura beschikt over de eigenschappen die nodig zijn om het land te leiden in de tijden die komen gaan, de Badeners zullen ongetwijfeld terugkeren.
Dan houdt Rajo ook een pleidooi om het Luddisme van Thule te doorbreken. De Badeners hebben laten zien wat technologische vooruitgang vermag. En Thulenen hebben eerder al de stoommachine ontwikkeld, maar nooit in gebruik genomen. Terwijl er toch veel plekken zijn waar de mensen van Thule geholpen zouden zijn met wat machines, zonder dat de natuur er al te veel onder zou leiden. Meteen worden er al plannen gemaakt om de kennis van de Badeners te verspreiden onder de Thulenen.
Armina-dottir stelt voor dat Konega-echtgenoten en Konega-zonen voortaan zitting mogen hebben in de Vrouwenraad. Dan kunnen zij wel hun inbreng leveren, maar nooit overheersen.
Na wat gehakketak over en weer stemmen de vrouwen van de Vrouwenraad in met beide voorstellen. En kunnen Christian en Thura beginnen aan hun leven samen.

Het lijkt allemaal zo vooruitstrevend, maar eigenlijk heeft Armina-dottir hier in een klap de machtspositie van de Dottir-clan enorm verstevigd. Zij laat voortaan Konega-echtgenoten en Konega-zonen zitting nemen in de Vrouwenraad. Maar zij zijn ook allemaal afstammelingen van een Dottir-vrouw. Bovendien is de Konega of hun vrouw of hun moeder. Dus er is weinig kans dat zij tegen de wens van de Konega in zullen gaan. 
En voorlopig verandert er nog niets aan het wettelijk vastgelegde seksisme. Rajo en Christian hebben niet gesproken over de wetgeving die verbiedt dat mannen leiding geven of een bestuursfunctie vervullen. 
En tot slot, het betoog van Armina-dottir om Thura te laten trouwen met haar zoon heeft niets te maken met het levensgeluk van haar zoon, maar alles met het infokken van de raciale eigenschappen van Thura in de Konega-lijn. Armina-dottir wil alleen de lijn van de Konega's en de Dottirs versterken met de meedogenloosheid en hardheid van Thura en de Inuït. Allemaal voor een hoger doel, Thule beschermen tegen de Badeners, maar toch, vrije wil van volwassen mensen komt niet één keer aan bod.   

Indruk nu

Bij het herlezen valt het boek me tegen. De Thulenen zijn duidelijk de "goeden" en de Badeners de "slechten", en dat is voor een kinderboek nog te vergeven. Maar wanneer je beter kijkt, zijn de Thulenen eigenlijk nauwelijks beter. Hun samenleving is sterk seksistisch, niet-democratisch en loopt over van Luddisme. En dit is grotendeels bij wet vastgelegd.
Er wordt ook veel aandacht besteedt aan de hypocrisie van de Badeners ten aanzien van vrouwen en verhoudingen met andere volkeren. Maar de Thulenen zijn zelf net zo hypocriet. Ze zweren geweld af, tenzij het echt nodig is. Ze doen weinig moeite om echt contact te leggen met de Badeners, en veroordelen de Badeners omdat die de Thulenen niet begrijpen.

Ik durf eigenlijk niet meer te beginnen aan het Helse Paradijs en het Gulden Vlies van Thule.  

  



donderdag 25 mei 2017

Moestuin komt op gang

Niets leuker dan spelen op de composthoop
Een tijdje geleden heb ik de courgette uitgeplant en inmiddels komt de moestuin aardig op gang. Dus ik breng er weer wat meer tijd door en Vivian vindt het leuk om mee te gaan. Dus toen het een tijdje geleden een mooie dag was, mocht ze mee om de plantjes water te geven.

De zonnebloemen die zo groot moeten worden, groeien flink door en ze zijn nu al half zo groot als Vivian. Dat betekent dat ze nog wel een flink eind te gaan hebben. Maar het weer is warm en als ik water blijf geven, komt het wel goed.

De zonnebloemen groeien hard. 

Ik heb toen meteen ook maar wat rabarber geoogst. door de verplanting van vorig jaar, haal ik er niet te veel van af. Ik wil de planten de kans geven om een beetje aan te sterken. Maar er was genoeg om lekkere jam van te maken, samen met wat aardbeien. Vorig jaar vond ik dat een groot succes, dus ik maakte het dit jaar weer.
Verder heb ik al een paar jaar een vlierstruik in de tuin. Van de bessen maakte ik tot nu toe vlierbessen vodka. Maar nu is de struik inmiddels zo groot, dat ik ook wat van de bloesems kan oogsten om daar zelf vlierbloesem siroop van te maken. Dat is ook een lekker drankje om te drinken of door taarten te gooien.

Ik houd jullie op de hoogte.

vrijdag 12 mei 2017

Shaka Zulu

Een jaar of twee geleden gaf +Sander mij een +Netflix account en daar heb ik al flink gebruik van gemaakt. En een tijdje geleden zag ik ineens dat er een serie uit mijn jeugd op stond, Shaka Zulu, over de opkomst en ondergang van Shaka KaSenzangakhona, die eigenhandig oorlogsvoering in zuidelijk Afrika veranderde en de Zulu van een onbekende stam naar een machtsfactor van betekenis wist op te tillen.

Het begint al goed.

Ik kan me nog goed herinneren dat ik deze serie keek, samen met mijn ouders, toen het werd uitgezonden op de Nederlandse TV. Ik weet dat ik er toen graag voor klaar zat, maar ik kon me weinig herinneren van het verhaal. Er werd veel in gevochten, dat weet ik nog wel.
Dus in een vlaag van nostalgie heb ik de afgelopen weken de serie weer eens opnieuw gekeken. En ik voelde me weer helemaal een meisje van een jaar of 10,11. Het viel me mee hoeveel gezichten ik nog herkende, maar het verhaal bleek toch heel wat complexer dan ik me herinnerde. En bloediger! Het is dat de special effects echt uit de jaren '80 komen en het er niet heel realistisch uitziet, maar er worden mensen neergestoken, gespietst en aan stukken gebeten en het bloed spat alle kanten op.

Spoilers!

Het verhaal vertelt over de familie, geboorte, opkomst en ondergang van Shaka Zulu. Dit verhaal is met veel magie omgeven. Zo is hij verwekt terwijl zijn ouders niet met elkaar getrouwd waren, wat voor een hoop politieke problemen zorgde. Rond zijn geboorte zijn er voorspellingen gedaan en waren er voortekenen. Niet alleen heeft hij een nieuw soort speer ontwikkeld, ook het maken van deze speer was omgeven met magie.

Het verhaal wordt verteld door een Ierse Arts die meereist met een delegatie van Britten vanuit de Kaap Kolonie. Zij proberen te achterhalen wat voor soort man Shaka is en hoe zij hem kunnen manipuleren, zodat hij geen bedreiging meer vormt voor de Britse belangen in de Kaap Kolonie. Maar dan worden zij geconfronteerd met een zeer intelligente en capabele heerser.
Shaka ziet al snel in dat hij de blanken net zo goed kan gebruiken. Ze hebben moderne wapens. Ze hebben een godheid die zijn heerschappij ook zou kunnen legitimeren en ze hebben andere kennis.

De serie is prachtig vorm gegeven, het is duidelijk te zien dat kosten nog moeite gespaard zijn om dit op het scherm te krijgen. Het verhaal is complex en boeiend en springt heen en weer in de tijd. De massa-scenes zijn gemaakt door daadwerkelijk veel mensen op te trommelen om te figureren. Ook is moeite gedaan om de aankleding van de Zulus en hun Kraals zo mooi mogelijk te maken. Ze wonen niet in een paar hutjes van modder, maar in grote,versterkte dorpen, waar de overvloed is geïnvesteerd in versieringen.
De special effects komen duidelijk uit de jaren '80. Wanneer er mensen worden doodgestoken ziet het er allemaal niet bijzonder reëel uit. Maar aangezien het verhaal de gruwelijkheden in een context plaatst, raakt het toch. Jonge meisjes worden doodgestoken, vijandelijke strijders gespietst (steeds vaker, wanneer de macht naar Shaka's hoofd stijgt), en schipbreukelingen krijgen hun armen en benen afgebeten door de haaien.
En de muziek draagt ook bij aan het gevoel dat je kijkt naar een mythisch epos. Dan maakt het wat minder uit dat niet alle acteurs even goed zijn. Ze spelen bekende rollen in een bekend verhaal.

Titelsong van Margaret Singana

Verder was deze serie niet geheel zonder controverse. Het verhaal ging duidelijk over een stukje Afrikaanse geschiedenis, aan de vooravond van blanke overheersing in Zuid- Afrika, vertelt door een lid van de blanke koloniale overheerser (Fynn).
De film is gemaakt ten tijde van de (culturele) boycot van het apartheidsregime, met een bijdrage van de +SABC, die in die tijd werd gezien als een verlengstuk van het apartheidsregime. Daarmee had deze film eigenlijk niet buiten Zuid Afrika uitgezonden mogen worden.
De Zulus worden aan de ene kant afgeschilderd als een machtige natie vol mensen ambitieuze mensen die actief hun doelen nastreven, succesvol zijn en rijkdom vergaren. Aan de andere kant, dat doen ze echter wel met een enorme hoeveelheid geweld en barbarij (die eindeloze lichamen op spietsen). En ze laten zich langdurig beïnvloeden door sjamanen, heksen en tovenarij met haarverf. Gelukkig zijn er veel rationele blanken, die orde in de chaos kunnen scheppen.
Een vrij goede analyse van de serie is hier te vinden. Keyan Tomaselli heeft een artikel geschreven waarin hij uiteen zet hoe de film tot stand is gekomen en welke boodschappen er naar wie werden uitgedragen. De serie was indertijd razend populair in de VS en was voor veel kijkers de eerste kennismaking met de cultuur van het Afrikaanse continent.

Kijk de serie vooral eens. Maar denk niet dat dit een historisch accurate weergave is van de gebeurtenissen in Zuidelijk Afrika in de late 18e en vroege 19e eeuw. De film Excalibur is ook geen historisch verslag van de Saksische invasie van Brittannië.  

donderdag 11 mei 2017

Pendragon XLVII - De Verdwenen Meisjes

Het is weer tijd voor een aflevering Pendragon. In de Great Pendragon Campaign is 514 het jaar waarin Koning Arthur huwt met Prinses Guinevere. Maar in het jaar 512 ontmoette Arthur haar al en had meteen een afkeer van haar. Dus ik moest wat anders verzinnen voor het jaar 514. Gelukkig kon ik voor inspiratie rekenen op +Todd Rokely

Bradwen Eenoog
Caulas van Salisbury
Eric van Burcombe
Gwenda van Berwick St. James
Ignaeus van Broughton

Lente 514, Old Sarum

Sir Caulas bestuurt zijn graafschap Salisbury en hem komt ter ore dat er een vrij beroemde ridder door zijn rijk trekt. Het is Sir Randolph de Vasthoudende. Sir Randolph is een ridder zonder land, maar als huurling is hij bijzonder succesvol geweest. Tegenwoordig trekt hij door het land en doodt hij beesten en monsters voor geld en glorie. Niet heel nobel natuurlijk, maar Sir Caulas besluit toch om hem en zijn gevolg aan zijn hof uit te nodigen. 
Sir Randolph de Vasthoudende

Sir Randolph is niet de meest beschaafde ridder, maar hij vraagt Sir Caulas toch om toestemming om op zijn land te jagen op beesten. Sir Caulas geeft zonder aarzelen zijn toestemming daarvoor.

Dan komt het vreselijke bericht dat Cornelia en Columba van Burcombe, dochters van Edward van Burcombe en Cornelia Livius van Broughton. Eric is vreselijk van slag door dit nieuws over zijn nichtjes en wil hen reden. Sir Ignaeus staat hem natuurlijk bij. Het gaat om zijn achternichtjes. 
In Burcombe is het hele huishouden in rep en roer. Cornelia Livius is in alle staten en iedereen is in paniek. 
De ridders weten iedereen een beetje te kalmeren en daadwerkelijk zinnige vragen te stellen. Al snel komt naar voren dat de min en oppas van de meisjes, Beppie, misschien niet meer bij de pinken is. Het drinken van zelfgestookte sterke drank zal daar niet aan bijdragen. Zij kan vertellen dat de meisjes in de weide bij de rivier de Nadder speelden met een pony. 

De Nadder
De Nadder komt uit het Morgaine Woud, een duister woud tussen Salisbury en Somerset, waar de ridders Caulas en Ignaeus al eens eerder een spannend avontuur beleefden. Zij worden niet gelukkig van het idee dat twee kleine meisjes helemaal alleen in dit woud rondlopen. Bradwen maakt zich ook zorgen. Hij denkt dat de meisjes niet meegelopen zijn met een pony, maar met een fairy wezen (faerie Lore succes). Er zijn er genoeg die op pony's lijken, zeker in de ogen van dronken, oude vrouwtjes. Hij denkt aan Pooka, eenhoorns of zelfs een Water horse. Allemaal slecht nieuws voor kleine meisjes van 10. 

Wanneer de ridders naar de weide gaan waar de meisjes voor het laatst zijn gezien, vinden zij daar de sporen van de meisjes en van een beest met gespleten hoeven, een geit of een hert. De sporen leiden weg van Burcombe, stroomopwaarts met de Nadder, het Morgaine Woud in. De ridders realiseren zich dat ze misschien nog wel even bezig zullen zijn met deze zoektocht en zij keren terug naar Burcombe om wat voorraden in te slaan en goed voorbereid op weg te gaan. 

De ridders trekken dieper en dieper het woud in terwijl zij de sporen van de meisjes volgen. Zij zien dat het beest dat met de meisjes meeloopt gewond lijkt te zijn. Zou het een eenhoorn kunnen zijn? Die hebben meestal wel een voorkeur voor jonge, onschuldige meisjes.

Een eenhoorn, let op de gespleten hoeven en de leeuwenstaart.

Terwijl de ridders verder trekken, bemerken zij dat zij verdwaald zijn geraakt in het woud. Ze raken verder en verder verwijderd van de Nadder en zij kunnen de sporen van de meisjes ook niet meer vinden. Dan zien ze een klein mannetje zitten, een soort kabouter. Na wat heen en weer gepraat, beloofd het mannetje ze te laten gaan. Hij onthult dat Cornelia en Columba daadwerkelijk op stap zijn met een eenhoorn. 
Wanneer de ridders zijn ontsnapt aan het vreemde woud, horen zij iets ritselen in de bosjes. Een vreemd soort hert stapt naar voren. Zijn hoorns draaien alle kanten op. Sir Gwenda wil wat ervaring opdoen en valt dit vreemde beest aan. Zij hakt het al snel, vakkundig aan stukken. Ze zal het hoofd en de huid bewaren om als trofee in haar landgoed te laten zien. 

Yale
Dan eindelijk worden de meisjes ingehaald. In een open plek in het woud treffen zij de meisjes en een eenhoorn. Maar de meisjes zijn niet alleen. Sir Randolph de Vasthoudende is er ook met zijn mannen. Sir Eric probeert de meisjes nog weg te roepen bij de eenhoorn, maar zij luisteren niet naar zijn aanmaningen dat dit het lot is dat de natuur heeft bedacht voor zieke, gewonde eenhoorns. Sir Caulas probeert Sir Randolph weg te jagen, maar dit is de grootste trofee uit zijn carrière, hij laat zich niet wegjagen. 
Het leidt allemaal tot een slag, waarbij Sir Randolph natuurlijk geen schijn van kans maakt tegen de overmacht van de beste ridders van Brittannië. De eenhoorn is gered en loopt verder het woud in en de meisjes keren terug met Eric naar Burcombe. 

Winterphase 514/ 515

Sir Caulas krijgt een meisje met zijn vrouw Dahut. 
Sir Ignaeus krijgt ook een meisje. Zijn dochter Lucretia is een enorme hit aan het hof en wordt de persoonlijke dienstmaagd van Dahut, Gravin van Salisbury. 
Bradwen krijgt een zoon bij zijn vrouw. Verder biedt hij nog een overnachting aan een stel rondreizende ridders. Zijn moeder Antje, (inmiddels 48), claimt een kind gekregen te hebben, maar dat kan natuurlijk niet. Wat kan hier aan de hand zijn?
De broer van Sir Eric, Edward van Burcombe blijkt vervloekt te zijn. zijn familie blijft maar problemen hebben. 
Vrouwe Gwenda krijgt een kind, maar eigenlijk is dit jongetje een kind van haar moeder Berta. Maar aangezien die al weer jaren weduwe is, wilde ze niet uitleggen waar dat kind vandaan kwam. Het is makkelijker uitleggen dat Gwende een kind heeft gekregen van haar man Griflet. 

Vanuit Caerleon bereikt de ridders het bericht dat Arthur een kind heeft gekregen van Clare. Het is wel een meisje, maar Sir Caulas is erg in zijn nopjes. 




zondag 7 mei 2017

Courgettes en pompoenen uitgeplant

Gisteren heb ik mijn courgette en pompoenplantjes uitgeplant! Het is nog geen ijsheiligen, maar via buienradar had ik gezien dat de temperatuur in de nacht voorlopig niet meer onder het vriespunt komt, dus ik durfde het wel aan.

Links de courgettes, rechts de pompoenen, zoek de verschillen.

Na alle courgette overdaad van voorgaande jaren heb ik mezelf dit keer echt beperkt tot 4 plantjes. Twee zullen witte courgettes gaan geven en had ik dit jaar besteld. En twee zullen hopelijk gele courgettes geven en zijn zaadjes van een derde generatie eigen kweek. Dus wie weet wat daar uit zal komen.
De pompoenen zijn ook zaadjes van de pompoenen van vorig jaar. Ik was blij verrast dat ze uitliepen en ik hoop dat ik er dit jaar een paar leuke pompoenen van kan krijgen. Die van vorig jaar werden uiteindelijk groter dan mijn hoofd.

Ondanks dat het nu erg lekker weer is, was het in april nog onverwacht erg koud. In de moestuin heeft dat twee van mijn zonnebloemen de nek omgedraaid (de andere twee doen het nog, maar zijn flink aangetast). En de bloesems van vooral mijn zwarte bessen zien er niet best uit. Ik ben bang dat daar ook veel schade is aangericht. En in mijn eigen tuin heeft mijn mooie hortensia een flinke klap gekregen. ik hoop dat hij die te boven komt.

Ik wacht rustig af, het weer wordt warmer en ongetwijfeld zal ik weer met een fikse oogst te maken krijgen.